O ministro de Agricultura, Pesca e Alimentación, Luís Planas, sinalou que a reforma da lei da cadea alimentaria, que entrou en vigor en decembro de 2021, é ambiciosa no ámbito da Unión Europea e supón un claro exemplo do exercicio de transparencia sobre as relacións comerciais que se solicitou hai uns días polo pleno do Observatorio da Cadea Alimentaria. A lei da cadea funciona e o Goberno está comprometido, xunto ao traballo das comunidades autónomas, polo seu cumprimento, remarcou.
No acto inaugural do Consello Asesor da Axencia de Información e Control Alimentarios (AICA), o ministro engadiu que esta transparencia e seguridade para os produtores primarios tamén se vai a potenciar grazas ao novo rexistro dixital de contratos, no que o operador que compre aos produtores ou ás súas agrupacións deberá inscribir cada contrato e, se se producen, as súas posteriores modificacións.
A reforma introduciu importantes melloras para evitar as situacións de abuso, ao establecer o prezo dos produtos ao longo da cadea, con especial incidencia no elo máis débil, o dos produtores primarios. Ademais, coa modificación da lei da cadea apóstase por modernizar as relacións comerciais para logra que sexan máis xustas, equilibradas e transparentes, ao fixar, por exemplo, a obrigatoriedade do contrato por escrito por encima dos 1.000 euros.
La AICA, cuya labor ha resaltado el ministro, ha presentado en la primera reunión del Consejo Asesor de este año su informe de actividad correspondiente a 2022, que concluye que durante el pasado ejercicio ha impuesto 272 sanciones por el incumplimiento de la Ley 12/2013, relativa a las medidas para mejorar el funcionamiento de la cadena alimentaria, modificada en diciembre de 2021 (Ley 16/2021).
Luís Planas felicitou o traballo da AICA e indicou que o número de sancións demostra que as infraccións só representan unha parte mínima das actuacións no sector. Ao seu xuízo, durante os 14 meses que leva en vigor a reforma da lei da cadea, a aplicación desta normativa foi moi positiva e impulsou os principios de confianza e legalidade que deben de rexer as relacións comerciais nun sector punteiro da economía española como é o agroalimentario.
COLABORACIÓN COAS COMUNIDADES AUTÓNOMAS
A reunión do Consello Asesor da AICA estivo presidida polo secretario xeral de Agricultura e Alimentación, Fernando Miranda, e contou con representantes da produción, a industria e a distribución agroalimentaria, así como con responsables de control doutros ministerios e organismos autónomos.
Unha das novidades deste encontro consistiu na presentación da actividade de control das comunidades autónomas, que tiveron un efecto multiplicador na actividade de inspección e tamén na mellora da cadea alimentaria no seu conxunto. Así, no pasado ano, no ámbito das súas competencias, realizaron 549 inspeccións de oficio e controlaron 2.029 relacións comerciais de oficio.
Cabe lembrar que en febreiro de 2022 formalizouse a constitución do comité de cooperación das autoridades de execución. Os traballos e recomendacións deste comité son a garantía para que a colaboración entre comunidades autónomas dea os seus mellores froitos para levar a cabo unha aplicación e control uniforme en todos os territorios.
O pasado 21 de febreiro, a AICA fixo pública a través da súa páxina web a relación das 69 empresas que cometeron infraccións graves ou moi graves co motivo e a contía de cada sanción firme, ben en vía administrativa ou xudicial, tal e como obriga esta normativa.
En su último informe anual, la AICA ha indicado que durante el pasado año ha iniciado 172 expedientes sancionadores y que las sanciones impuestas ascienden a 272, de las que el 53% corresponde a infracciones por incumplimiento de los plazos de pago, sobre todo, por parte de empresas mayoristas e industrias agroalimentarias.
El resto de sanciones se deben a otros incumplimientos del marco legal, como la falta de contrato, la no inclusión del precio en el contrato o la destrucción de valor de la cadena alimentaria. Por sectores, 109 de las sanciones corresponden al de frutas y hortalizas, 68 al vitivinícola y ocho al lácteo.
DENUNCIAS E CONTROIS
Ao longo de 2022, este organismo recibiu 23 denuncias por presuntos incumprimentos da lei da cadea. De novo, o sector hortofrutícola aglutina o maior número de denuncias (15), seguido do lácteo (3), vitivinícola (2) e dos de aceite de oliva, oliva de mesa e froitos secos, que contabilizan unha cada un.
A AICA, ademais, realizou 929 controis de oficio en 2022 que abarcaron 1.487 relacións comerciais entre operadores da cadea alimentaria. Principalmente, investigou transaccións comerciais de froitas e hortalizas (29,4%), do sector cárnico (21%) -con especial dedicación no sector avícola-, do sector do viño, así como do de oliva de mesa e o de froitos secos.
Desde a entrada en vigor da modificación da lei da cadea alimentaria en decembro de 2021, este organismo acometeu un total 7.638 actuacións, das que 2.487 tiñan como finalidade comprobar a existencia de contratos e 5.151 se se producían prácticas abusivas comerciais
REXISTRO DIXITAL DE CONTRATOS
La Ley 16/2021, de modificación de la ley de la cadena alimentaria, introdujo la creación de un registro digital de contratos que ya está operativo desde el 31 de enero de 2023. La inscripción en el registro digital ahora es voluntaria, pero será obligatoria a partir del próximo 30 de junio antes de la entrega del producto objeto de contrato. El registro es un repositorio de documentos de carácter digital y confidencial. No tiene fines informativos ni estadísticos y sus datos no son objeto de explotación.
Os informes de actividade pódense consultar na seguinte ligazón: